W niewielkim mieście Visoko w Bośnia i Hercegowina znajduje się miejsce, które od lat wywołuje ogromne emocje w świecie archeologii. Jedni uważają je za sensacyjne odkrycie mogące zmienić historię Europy, inni za pseudonaukową teorię bez solidnych dowodów. Mowa o tzw. piramidach bośniackich — strukturach, które według części badaczy mogą być największymi piramidami na świecie.
Historia rozpoczęła się w 2005 roku, gdy badacz i przedsiębiorca Semir Osmanagić ogłosił, że wzgórza w okolicach miasta Visoko nie są naturalnymi formacjami terenu, lecz starożytnymi piramidami stworzonymi przez nieznaną cywilizację.
Najbardziej znana z nich została nazwana:
Według Osmanagicia struktury mają tysiące lat i zostały zbudowane jeszcze przed powstaniem znanych cywilizacji starożytnego Egiptu.
Największy obiekt, czyli Piramida Słońca w Visoko, według zwolenników teorii może mieć ponad 220 metrów wysokości. To oznaczałoby, że byłaby wyższa od słynnej Wielkiej Piramidy w Gizie.
Badacze wskazują na:
To właśnie tunele Ravne stały się jedną z największych atrakcji turystycznych regionu.
W pobliżu piramid odkryto rozbudowany system podziemnych przejść. Zwolennicy teorii twierdzą, że tunele mogły mieć:
Niektórzy przypisują temu miejscu nawet niezwykłe właściwości:
Te hipotezy budzą jednak ogromne kontrowersje.
Większość archeologów i geologów odrzuca teorię bośniackich piramid. Według ekspertów wzgórza wokół Visoko są naturalnymi formacjami geologicznymi, które jedynie przypominają piramidy.
Krytycy wskazują, że:
Mimo tego projekt nadal przyciąga wolontariuszy, turystów i pasjonatów alternatywnej historii.
Piramidy w Bośni łączą kilka elementów, które od zawsze pobudzają wyobraźnię:
Dla wielu osób sama możliwość istnienia nieznanej europejskiej cywilizacji sprzed tysięcy lat jest niezwykle ekscytująca.
Niezależnie od sporów naukowych Visoko stało się popularnym kierunkiem turystycznym. Każdego roku miejsce odwiedzają tysiące osób zainteresowanych:
Organizowane są wycieczki, wykłady i eksploracje tuneli.
Piramida Słońca w Visoko pozostaje jedną z najbardziej kontrowersyjnych zagadek współczesnej archeologii. Dla jednych to przełomowe odkrycie mogące zmienić historię Europy, dla innych jedynie błędna interpretacja naturalnych wzgórz.
Bez względu na stanowisko jedno jest pewne — piramidy w Bośni skutecznie rozpalają wyobraźnię ludzi na całym świecie i pokazują, jak silnie fascynują nas tajemnice przeszłości.
Data opublikowania: 2026-05-28
Autor: Dariusz Wojciech Ptaszyński